Politiek

Komt er oorlog? En is dat goed of slecht?

by De Twintiger on

Joris Jansen volgt nauwgezet de hedendaagse cultuur en publiceert daarover in verschillende media. Hij gooit elke twee weken een (politiek) vraagstuk op voor de Twintiger.

‘Iedereen die deze verschrikkelijke wapens gebruikt moet verantwoordelijk worden gehouden’, zei John Kerry. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken stelde vast dat in de Syrische wijk Damascus een gifgasaanval is uitgevoerd, vermoedelijk in opdracht van de president Bashar al-Assad. Het gebruik van geweld werd niet genoemd, maar qua toon en retoriek leek Kerry de wereld voor te bereiden op militair ingrijpen. Bondgenoten van de VS zeggen geweld niet uit te sluiten. Ook Nederland niet.

Militair ingrijpen zal zorgen voor nieuwe slachtoffers. Helemaal niets doen terwijl mensen worden uitgemoord voelt onmenselijk. Hoe moet je in zo een situatie reageren? Grijp je in of niet?

Het belangrijkste argument voor militair ingrijpen is dat Assad met het gebruik van chemische wapens een grens is overschreden die internationaal is vastgesteld. Er valt veel te zeggen om die grens met hand en tand te bewaken. Typ ‘gebruik chemische wapens’ in op Youtube en je vindt de meest gruwelijke beelden van verminkte lichamen verspreid over straat. Zij stikten tijdens een mislukte vlucht voor een wapen dat veel sterker was dan zij. Overlevenden zijn blind, verlamd, hebben vervormde ledenmaten of enorme littekens. Je kan zeggen dat het in ieders belang is om dit soort aanvallen in de toekomst te voorkomen.

Niet ingrijpen zou bovendien gezichtsverlies betekenen. Obama noemde het gebruik van chemische wapens een overschrijding van een rode lijn. Daarmee verhoogde hij de inzet. Wel blaffen maar uiteindelijk niets doen is een signaal naar andere leiders dat ze ongestoord hun gang kunnen gaan.

Ingrijpen dus? Zo eenvoudig is het niet. Mensen staan steeds sceptischer tegenover buitenlandse interventies en dat is niet voor niets. Irak en Afghanistan leerden ons dat interventies weinig uitrichten tegen structuren die door de eeuwen heen diep zijn ingesleten in een cultuur. Irak is instabieler geworden en naar schatting zijn daar al 100.000 burgers omgekomen. In Afghanistan vielen het afgelopen half jaar alleen al 1.300 slachtoffers.

Deze onmacht van het laatste decennium matigt de poging van het Westen de rest van de wereld naar haar hand te zetten. De uitkomst van een interventie in Syrië is uiterst onzeker. Het land dreigt met vergeldingsacties tegen Israël. Rusland en Iran steunen Assad. En mocht het regime vallen dan is het maar de vraag wat de nieuwe situatie wordt. Het land bestaat uit een groot aantal minderheden. Het lijkt onmogelijk dat een evenwichtige maatschappij kan ontstaan zonder nieuw geweld.

Daarnaast kan je de vraag stellen in hoeverre wij het recht hebben om in te grijpen in een andere regio. Over het algemeen bemoeien landen zich niet met de binnenlandse aangelegenheden van andere landen. En niet voor niets. Stel je een wereld voor waarin Rusland bepaalt hoe wij in Nederland met homoseksualiteit omgaan. Nu hebben we het in het geval van Syrië niet over een verbod op homopropaganda maar in de woorden van Kerry over de ‘slachting van onschuldige mensen’ dat ’elk moreel besef te boven gaat’. Maar wie bepaalt die morele grens? In het geval van Guantánamo Bay houdt Amerika zich niet aan internationale mensenrechten. En het is moeilijk om niet even aan 2003 terug te denken toen de toenmalige Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Colin Powell in de Veiligheidsraad vertelde dat Saddam Hoessein beschikte over massavernietigingswapens. De oorlog in Irak kostte meer mensenlevens dan de gifgasaanval van afgelopen week en was gebaseerd op leugens. Geeft dat landen het recht de VS aan te vallen?

De komende weken zal veel duidelijk worden. Het is onwaarschijnlijk dat het Westen niets doet. Maar een grote militaire interventie lijkt na Irak en Afghanistan ver weg.

Waarom grijze mannen grijze akkoorden sluiten

by De Twintiger on

Mannen van middelbare leeftijd kwamen twee weken lang iedere avond samen in een kamertje met andere mannen van middelbare leeftijd, om daar in hun grijze of donkerblauwe pakken te praten over het ontslagrecht. Aan de kleur van de stropdas kon je ze herkennen.

Afgelopen vrijdag werd er een begrotingsakkoord gesloten voor 2014. De persconferentie was bepaald geen feest. Fractievoorzitter van der Staaij (SGP) heeft niet het sexappeal van Badr Hari. En de onderwerpen die zij bespraken waren lang niet zo interessant als de zwartepietendiscussie.Het ontslagrecht, de WW, bezuinigen, Lastendruk, de arbeidstijdverkorting en Kees van der Staaij die zich sterk maakte voor de kinderbijslag.

De onderwerpen hadden weinig met onze realiteit te maken. Een uitzending van Tegenlicht liet afgelopen week mooi zien dat jongeren de huidige politieke organen niet meer nodig hebben. Wij doen het liever zelf.

Voor ons geen praatjes over getallen achter komma’s, terwijl grote vraagstukken blijven liggen, Kinderen in elkaar worden geslagen door Russische ambassadeurs, en excuses worden gemaakt door degene die daar iets van durft te zeggen. Dat is niet onze werkelijkheid. De wereld is moeilijk en nog moeilijker te veranderen. We weten het. Wij kijken dagelijks naar het nieuws, maar naar politiek steeds minder.

Ook het kabinet Rutte 2 kan ons niet bekoren. Laat staan dit begrotingsakkoord. We missen een visie die aansluit op onze toekomst. Een toekomst die bovendien langzaam werkelijkheid wordt. Denk aan een grote groene stad, zelfvoorzienend, daar waarvan de plaatjes ons op Instagram om de oren vliegen. Waarin de kille en afstandelijke relaties tussen burgers, overheid en het bedrijfsleven plaats maken voor warme initiatieven. En waar om Rutger Bregman (in de VK) te citeren ‘onderwijs voorbereidt op het leven in plaats van op de arbeidsmarkt’.

We missen een overheid, die inziet dat de relatie waarop veel mensen zich verhouden tot hun werk er eentje is van de vorige eeuw, en waarin nieuwe structuren, zowel flexibiliteit als zekerheid kunnen geven en waarin niet de materiële welvaart zegeviert maar de welvaart uitgedrukt in menselijk potentieel.

Politiek, het lijkt zo simpel.

Afgelopen vrijdag waren er weer genoeg redenen om niet te juichen. Geen vergezichten. Geen grote structurele veranderingen, maar van der Staaij die zich hard maakte voor de kinderbijslag en de arbeidstijdkorting.

En toch, ondanks de misère is het goed, dat het gebeurd is. Dat mannen in grijze pakken van middelbare leeftijd tot een akkoord zijn gekomen.

Daar waar regeringen in de landen om ons heen het moeilijk hebben, heeft dit kabinet het gepresteerd om met een ruime meerderheid in de Tweede Kamer een begrotingsakkoord te sluiten.

En daarmee onderscheidt zij zich in positieve zin van andere landen. Amerika zit in een politieke crisis. België, Italië, Griekenland hadden recent moeite om een regering te formeren. Portugal is op het nippertje aan nieuwe verkiezingen ontsnapt.

Nergens lukt het een overheid om haar burgers te inspireren. Door een steeds verdeelder electoraat is de westerse wereld behalve in een economische crisis, in een politieke crisis terecht gekomen. Grote verhalen houden op te bestaan na verkiezingen, wanneer de verschillende programma’s noodgedwongen bij elkaar worden gegooid. En daar zit de kern van het probleem. De burgers vormen steeds minder een uniforme groep die je als een kudde schapen naar het beloofde land kan leiden.

Het is in deze werkelijkheid dat onze regering eerst moest formeren en vervolgens regeren en er uiteindelijk in slaagde tot een akkoord te komen voor 2014. En daarmee zijn nieuwe verkiezingen afgewend, die de kern van het probleem niet zouden hebben opgelost.

Via belastingen betalen wij mee aan de zelfde veiligheid en gezondheidzorg waar ook die gefrustreerde PVV-stemmer aan bijdraagt. Misschien als we inzien dat we (of we willen of niet) van elkaar afhankelijk zijn, we niet meer tegen elkaar stemmen als we plichtsgetrouw toch weer naar de stembus gaan, maar op een mooie toekomst. Ook als we liever niets meer met elkaar te maken hebben, kan dat het best op een vreedzame manier worden bereikt.

Tot die tijd zijn we veroordeeld tot het zanderige midden. Tot grijze mannen die praten over het ontslagrecht en tot Kees van der Staaij die opkomt voor de kinderbijslag.